Người lao động trước thách thức mới – Phần 3

Bà Hoàng Thị Khánh cho biết, qua thực tế giải quyết của tổ chức Công đoàn và qua khảo sát ở các xí nghiệp liên doanh, có thể thấy nguyên nhân từ cả hai phía. Người lao động Việt Nam về khả năng và trình độ rất hạn chế, ngay cả khi ký hợp đồng lao động cũng không xem xét các điều kiện cụ thể, ngôn ngữ lại bất đồng dễ gây hiểu lầm. Phía chủ thường lợi dụng cơ sở của các văn bản pháp luật để bóc lột công nhân Việt Nam. Chẳng hạn họ thường kéo dài thời gian thử việc và trả lương thử việc. Thực tế họ thường tuyển những lao động Việt Nam có sẵn tay nghề. Bên cạnh đó, một số cán bộ quản lý ở các xí nghiệp xây dựng còn vì quyền lợi cá nhân, sợ mâu thuẫn với các ông chủ nên đã làm ngơ trước những yêu cầu chính đáng của người lao động Việt Nam. Thậm chí phản bội họ. Bộ Luật lao động vừa được quốc hội thông qua có quy định về quyền đình công, sẽ là vũ khí tự vệ chính đáng cho người lao động.
Đào tạo và đào tạo lại đội ngũ công nhân
Hiện nay 70% công nhân có trình độ học vấn từ trung học phổ thông trung cấp chuyên nghiệp trở lên. Trong số 1,7 triệu công nhân kỹ thuật, có 13,4% có tay nghề bậc 4/7 trở lên. Một bộ phận công nhân, nhất là công nhân trẻ đang tự học, nâng cao kiến thức, ngoại ngữ, học nghề mới, nắm bắt công nghệ mới. Nhiều người đã trở thành các chủ doanh nghiệp. Tuy nhiên, trình độ chung của công nhân hiện nay vẫn còn quá thấp so với mục tiêu công nghệ đi vào mọi khâu của quá trình sản xuất ở tất các các ngành kinh tế, nhất là kinh tế mũi nhọn. Công việc bức xúc này đòi hỏi các ngành, các địa phương, các Doanh nghiệp cả trong và ngoài quốc doanh phải dành ngân sách đào tạo và đào tạo lại nghề, khuyến khích, tạo điều kiện cho công nhân, lao động tự học, nâng cao trình độ học vấn, tay nghề, ngoại ngữ…
Ngoài mục tiêu đào tạo, việc xây dựng đội ngũ công nhân trong nền kinh tế thị trường còn nhằm vào những mục tiêu chiến lược về cơ chế, chính sách, làm cho công nhân gắn bó với Doanh nghiệp, với hiệu quả sản xuất kinh doanh, đấu tranh có hiệu quả chống tham nhũng, quan liêu, lãng phí. Chẳng hạn sẽ tiến hành cổ phần hóa phần lớn Doanh nghiệp nhà nước, tạo điều kiện để người công nhân mua được cổ phần… tiếp tục đổi mới từng bước với giai cấp công nhân, hình thành giá tiền lương hợp lý, có chính sách ưu đãi công nhân bậc cao, cán bộ khoa học công nghệ giỏi, ưu đãi nhân tài…